Gözlerimizin önünde beliren, bazen sinir bozucu olabilen, solucan, ip veya böceğe benzeyen o minik şekillerin neden oluştuğunu hiç merak ettiniz mi? İşte bu gizemli olayın perde arkası!
Bu şekiller, takip etmeye çalıştığımızda adeta bir anda kaybolurlar. Gözlerimizi ovuşturduğumuzda ise sanki daha da çoğalmış gibi görünürler. Peki, bu garip durumun sebebi ne? İyi10.net ekibi olarak biz de araştırma yaptık ve bu durumun sebebini değerli okurlarımız için bulduk.
“UÇAN SİNEKLER”İN BİLİMSEL AÇIKLAMASI
“Yüzer noktalar”, “muşvolan” veya “vitröz parçacıklar (floater)” olarak adlandırılan bu oluşumların bilimsel adı Latince’de “muscae volitantes”tir ve “uçan sinekler” anlamına gelir. Bu uçuşan cisimlerin algılanması durumu ise “miyodizopsi” olarak adlandırılır. Peki, bu cisimler gerçekte nedir ve nasıl meydana gelirler?
Öncelikle endişelenmeyin, bunlar gözümüze yapışan minik canlılar veya zararlı toz parçacıkları değildir.
Işığın yolunda bulunan minik kimyasal parçacıkların gölgelerini görürüz, gözümüzün iç kısmının kendine özgü yapısından kaynaklanan bu durumdur.
Bu kimyasal maddeler; gözümüzün içini dolduran jel kıvamındaki vitröz sıvı içinde yer alan kırmızı kan hücreleri, bir araya toplanmış protein yumakları veya yoğunlaşmış doku parçalarıdır. Bu yapının %99’u sıvı, %1’i ise katı maddelerden oluşur.
Yaş ilerledikçe bu maddelerin sayısı artabilir. Çünkü vitröz sıvı zamanla yoğunluğunu kaybeder, sıvılaşır ve yapısı bozulmaya başlar. Bu değişimler, maddelerin bir araya gelmesini ve büyümesini kolaylaştırır. Gözdeki bazı rahatsızlıklar ve bazı ilaçların yan etkileri de bu duruma yol açabilir.
NEDEN TAKİP EDİNCE KAÇIYORLAR?
Normalde gözümüzün içindeki sıvıda yavaşça hareket ederler. Ancak ani bir göz hareketi yaptığımızda, sıvıyı da harekete geçirdiğimiz için bu maddeler de hızlanır. Göz hareketini durdurduğumuzda ise bu maddeler yavaşlayarak dururlar. Bazen bölünebilir veya birleşebilirler, bu da canlı oldukları yanılgısına yol açar, ancak cansız maddelerdir.
Bu yüzer noktalar retinaya ne kadar yakınsa, o kadar net görünürler.
Gördüğümüzün maddelerin kendisi değil, gölgeleri olduğunu unutmamak gerekir. El feneriyle duvar arasına elimizi koyduğumuzda, elimizi duvara yaklaştırdıkça gölge de koyulaşır. İşte bu maddelerin netliği de benzer şekilde değişir.
Çok parlak beyaz bir yüzeye, güneşli bir günde kar birikintilerine veya aydınlık bir gökyüzüne baktığımızda bunları daha kolay fark edebiliriz. Bakılan yüzeyin düz ve tek renkli olması önemlidir. Aydınlıkta göz bebeği küçüldüğü için görüntü netleşir.
Eğer bu görüntüler sık ve yoğun bir şekilde ortaya çıkıyorsa, bir göz uzmanına başvurmak, olası sağlık sorunlarını erken aşamada tespit etmek açısından önemli olduğunu vurgulayalım. Bu tür durumlar, gözle ilgili ciddi rahatsızlıkların işareti de vardır.
Vitrektomi adı verilen yöntemde bu yapılar bir emici ile alınır, vitreoliz yönteminde ise lazer tedavisi uygulanır.
